Urbanist Vietnam

BackVăn Nghệ » Văn Hóa » Về An Giang xem lễ hội đua bò truyền thống của người Khmer

Về An Giang xem lễ hội đua bò truyền thống của người Khmer

Cứ mỗi tháng 8 âm lịch hằng năm, người dân tứ xứ lại có dịp tụ hội về vùng đất Bảy Núi để hòa vào không khí rộn ràng của trường đua dân dã và cổ vũ cho các “chiến ngưu” mà mình yêu thích.

Lời của ban biên tập: Bài viết được thực hiện trước thời điểm đại dịch COVID-19 bùng phát. Do ảnh hưởng của dịch bệnh, hội đua lần thứ 27 vào năm 2020 đã phải hủy bỏ. 

Từ lâu, An Giang đã là nơi sinh sống của nhiều đồng bào dân tộc do có nền đất phù sa màu mỡ, phù hợp để canh tác lúa nước. Trong đó, người Khmer là cộng đồng dân tộc thiểu số lớn nhất địa bàn, chiếm khoảng 4% dân số toàn tỉnh, chủ yếu tập trung ở hai huyện ven vùng Bảy Núi là Tri Tôn và Tịnh Biên.

Tại đây, đồng bào dân tộc Khmer vẫn lưu giữ được các tập tục truyền thống giàu giá trị văn hóa, trong đó phải kể đến các nếp sinh hoạt trong mùa lễ Sene Dolta, diễn ra vào tháng 8 và tháng 9 âm lịch hàng năm. Đây có thể xem là ngày Tết của người Khmer, là dịp để người còn sống thể hiện lòng biết ơn với ông bà, tổ tiên và những người đã khuất.

Vào ngày lễ này, người Khmer theo truyền thống Phật giáo thường mang lễ vật đến dâng cho các nhà sư để cầu cho các linh hồn đã lìa thế gian sớm được siêu thoát. Tương truyền rằng vào mùa Dolta xưa, các nông dân cũng thường hay mang bò đến cày cuốc cho ruộng của chùa như một cách làm công ích.

Sau những buổi cày bừa, người nông dân thường hay bắt cặp các đôi bò với nhau để tranh tài, xem bò của ai lực lưỡng, nhanh nhẹn và dẻo dai hơn. Thấy được điều này, các sư thầy đã trao thưởng cho bò bằng những sợi dây nài hoặc những vòng lục lạc đẹp mắt. Qua năm tháng, thú đua bò đã trở thành một tập quán của người Khmer An Giang vào những ngày tết Dolta.

Ngày nay, lễ hội đua bò được tổ chức thường niên ở huyện Tri Tôn, thu hút hàng ngàn người đến xem và cổ vũ. Trường đua cũng được xây dựng với quy mô lớn hơn, với các thí sinh được tăng cường tập luyện và chăm sóc bằng chế độ ăn đặc biệt để đạt phong độ tốt nhất.

Theo thể thức thi đấu hiện đại, các cặp bò sẽ tranh loại trực tiếp với nhau. Cặp bò nào về đích trước và thắng cuộc sẽ được tiếp tục tranh chức vô địch. Những người đua bò, hay còn gọi là “nài” hay “tài xế,” sẽ đứng trên một chiếc bừa để điều khiển đôi bò tranh tài.

Để thắng cuộc, người điều khiển không chỉ cần có thể lực tốt mà phải có “tay lái” hết sức khéo léo, bởi nếu để đôi bò của mình bước lên chiếc bừa của đối thủ, hoặc phóng ra ngoài vòng đua, cặp thí sinh sẽ lập tức bị loại.

Theo quan niệm của người Khmer, việc có đôi bò thắng giải là một điềm may, nên sau khi thắng cuộc, đôi bò sẽ không bị giết thịt hay bán đi. Ngược lại, các “nhà vô địch” sẽ được dân làng giữ gìn như tài sản quý, được chăm sóc kỹ lưỡng để tham gia cuộc đua kế tiếp, như lời gửi gắm hy vọng cho một năm mới nhiều mùa màng bội thu và ấm no gia đình.

Darkroom là một series kể chuyện bằng hình ảnh về vẻ đẹp của cảnh vật, con người Việt Nam và châu Á trên những hành trình xê dịch. Bạn là một phó nháy thích đi đây đó? Hãy gửi ý tưởng về cho Urbanist qua hòm thư congtac@urbanistvietnam.com.

Bài viết liên quan

- Ao Ta

Một sớm rộn ràng tại chợ nổi Ngã Năm ở Sóc Trăng

Trong guồng quay đời thường, ở những miền quê sông nước, chợ nổi vẫn đóng vai trò quan trọng trong đời sống kinh tế của người dân.

- Ao Người

Cuộc sống lênh đênh của cộng đồng người Việt tại làng nổi ở Campuchia

Làng nổi Chong Kneas, cách Siem Reap 15km về phía Nam, là một trong nhiều làng nổi tại Biển Hồ Tonle Sap, thuộc lãnh thổ Campuchia. Ngôi làng đặc biệt này là nơi sinh sống của hàng ngàn hộ dân, mà tro...

- Văn Hóa

Câu chuyện đằng sau logo của Urbanist

Đằng sau một thiết kế logo “hoàn hảo” là vô số bản nháp lỗi, một loạt các hình họa có ý tốt nhưng không thỏa đáng, cùng với biết bao chi tiết thừa thãi ban đầu — tuy vậy, cuối cùng tất cả trở thành tư...

- Ao Ta

Ghé thăm cổ trấn Đường Lâm chỉ cách Hà Nội 50km để thấy hồn quê Việt ngưng đọng

Rời khỏi Hà Nội, đi khoảng 50 kilomet về hướng Tây men theo dòng sông Hồng, ta sẽ đến được làng cổ Đường Lâm, nơi vẫn còn giữ nguyên vẻ đẹp thanh bình cổ kính của làng quê Việt Nam.

- Parks & Rec

Khi người trẻ yêu nghệ thuật bonsai

Bonsai vốn là một thú chơi phổ biến với người ở lứa tuổi xế chiều, nhưng trong những năm trở lại đây, cộng đồng theo đuổi bộ môn này đang chứng kiến một xu hướng lạ chưa từng có tiền lệ: trẻ hóa nghệ ...

- Quãng 8

Kiên: 'Mình muốn làm nhạc trẻ con cho người lớn'

Âm nhạc cho Kiên sự tự tin, còn Kiên chọn làm nên những bản nhạc vui tươi để mang năng lượng tích cực đến với mọi người.